De Bataven
Aan dit artikel wordt gewerkt, meld onjuistheden.
De Bataven (ook wel Batavii of Batavieren) waren een vermoedelijk West-Germaanse stam die zich afgesplitst had van de Chatten, al zijn sommige historici van mening dat het een Keltische stam was ofwel behoorde tot het raadselachtige "Belgische" Nordwestblock waarvan wordt verondersteld dat het noch Kelten noch Germanen waren. De hoofdgod was Hercules Magusanus, waarvan het tweede lid een Germaanse afleiding heeft.
Zowel Gaius Julius Caesar als Tacitus en Gaius Suetonius Tranquillus maken melding van deze stam, die geleefd heeft in de Rijndelta in het huidige Nederland. Caesar noemde de Bataven terloops in zijn Commentarii de bello Gallico: Zij zouden op een eiland (insula Batavorum) wonen daar waar de Maas en de Waal bij elkaar kwamen, 80 Romeinse mijlen van de monding van de rivier. Tacitus beschrijft de Bataven als de moedigste van de stammen in het gebied.B002
Ulpia Noviomagus Batavorum
Ulpia Noviomagus Batavorum is de naam van Nijmegen in de laat-Romeinse tijd; het voorvoegsel Ulpia verwijst naar keizer Marcus Ulpius Traianus die ons in staat stelt de naam te dateren (104). Voorheen stond de plaats bekend onder de naam Oppidum Batavorum. Of Batavodurum (versterkte stad van de Bataven) inderdaad dezelfde nederzetting aanduidt, is niet zeker.
Historisch perspectief : Als plaatsbepaling doet 'Oppidum Batavorum' eigenlijk pas in de Historiae zijn intrede en in De origine et situ Germanorum zegt Tacitus dat de Bataven de insula Batavorum (het eiland van de Bataven) bewonen. Deze term gebruikt hij ook in de Annales. Aan de hand van de eerder genoemde archeologische gegevens kan worden opgemaakt dat er niet zozeer sprake was van een 'Oppidum Batavorum', een stad der Bataven, maar veeleer van een netwerk van kleinere, agrarische nederzettingen, verspreid over een vrij groot gebied: de huidige Betuwe. Het is dus geheel in lijn met gangbare vormen van opstand dat Julius Civilis de 'Oppidum Batavorum' in brand stak. Hij stak niet zijn eigen stad in brand, maar die van de Romeinen.B003
insula Batavorum : A = Ulpia Noviomagus Batavorum, B = Heerewaarden (Vada)
